تصور کنید میخواهیم شنوایی یک نوزاد چند ماهه یا فردی که به هر دلیلی نمیتواند با ما همکاری کند را بررسی کنیم. آنها نمیتوانند با شنیدن صدای بوق، دستشان را بالا ببرند یا دکمهای را فشار دهند! در این شرایط، آیا راهی برای تشخیص دقیق میزان شنوایی وجود دارد؟
خوشبختانه با پیشرفت تکنولوژی، پاسخ بله است. در کلینیک شنوایی و تعادل نوشنوا، ما از تستهای الکتروفیزیولوژیک (آزمایشهای عینی) استفاده میکنیم. در این روشها، ما منتظر واکنش بیمار نمیمانیم، بلکه مستقیماً واکنش مغز و عصب شنوایی را به صدا اندازهگیری میکنیم.
دو مورد از پیشرفتهترین و مهمترینِ این آزمایشها، تست ABR و تست ASSR هستند. در این مقاله به زبان ساده بررسی میکنیم که این تستها چگونه انجام میشوند و چه اطلاعات طلایی و ارزشمندی را به متخصص شنواییشناسی میدهند.
۱ . تست ABR ؛ ردیابی صدا تا ساقه مغز
تست ABR (Auditory Brainstem Response) که در میان مراجعین به «نوار عصب گوش» نیز معروف است، یک ارزیابی بسیار دقیق، کاملاً ایمن و بدون درد است که مسیر عبور سیگنالهای صوتی از گوش داخلی (حلزون) تا ساقه مغز را بررسی میکند.
ABR چگونه انجام میشود؟
این آزمایش معمولاً در حالت خواب طبیعی (برای نوزادان و کودکان) یا در حالت استراحت کامل با چشمان بسته (برای بزرگسالان) انجام میشود. متخصص، چند الکترود کوچک را مانند برچسب روی پیشانی و پشت گوش بیمار قرار میدهد و یک هدفون مخصوص داخل گوش میگذارد. صداهایی شبیه به «کلیک» یا بوقهای کوتاه پخش میشود و دستگاه، امواج الکتریکی تولید شده توسط عصب شنوایی را ثبت میکند.
کاربردهای اصلی تست ABR
- غربالگری نوزادان: تایید یا رد وجود کمشنوایی در نوزادانی که در تستهای اولیه بیمارستان رد شدهاند.
- بررسی سلامت عصب شنوایی: تشخیص تومورهای خوشخیم عصب شنوایی (آکوستیک نوروما) یا بیماریهایی مثل MS که مسیر عصبی را درگیر میکنند.
- تخمین آستانه شنوایی: پیدا کردن کمترین صدایی که عصب میتواند دریافت کند، در افرادی که قادر به انجام ادیومتری معمولی نیستند.
۲ . تست ASSR؛ نقشهبرداری دقیق برای تجویز سمعک
تست ASSR (Auditory Steady-State Response) نسل جدیدتر و تکمیلیِ تست ABR است. اگرچه مراحل انجام این تست (خوابیدن بیمار، چسباندن الکترودها و پخش صدا) کاملاً شبیه به ABR است، اما دستگاه صداهای متفاوتی (صداهای ممتد و مدوله شده) را پخش کرده و مغز را به شکل دیگری تحلیل میکند.
چرا به ASSR نیاز داریم؟ برتری نسبت به ABR
در حالی که تست ABR یک نمای کلی از وضعیت عصب به ما میدهد و در افتهای شنوایی بسیار عمیق محدودیت دارد، تستASSR مانند یک تکتیرانداز عمل میکند !این دستگاه میتواند آستانه شنوایی بیمار را در فرکانسهای مختلف (زیر و بم)به صورت کاملاً مجزا و با دقت بسیار بالا اندازهگیری کند. نرمافزار هوشمند ASSR، نتایج را تبدیل به یک گراف (شبیه به نوار گوش معمولی یا ادیوگرام) میکند. این آزمایش به خصوص در تشخیص کمشنواییهای شدید تا عمیق، قدرت و دقت بسیار بالاتری نسبت بهABR دارد.
تفاوت ABR و ASSR؛ چرا کلینیک نوشنوا هر دو را توصیه میکند؟
برای درک بهتر، این مثال را در نظر بگیرید: تست ABR به ما میگوید که آیا جادهی ارتباطی بین گوش و مغز باز است یا خیر، و به طور کلی چقدر ترافیک (افت شنوایی) در آن وجود دارد. اما تست ASSR به ما میگوید که دقیقاً در کدام لاینها (فرکانسها) مسیر مسدود شده و میزان انسداد چقدر است.
به همین دلیل، در ارزیابی نوزادان و کودکانی که کاندیدای دریافت سمعک هستند، انجام هر دو تست الزامی است. ABR سلامت مسیر عصبی را تایید میکند و ASSR دادههای عددی دقیق را برای تنظیم تخصصی سمعک در اختیار ادیولوژیست قرار میدهد تا کودک دقیقاً همان صدایی را دریافت کند که برای رشد گفتار و زبان به آن نیاز دارد.
ارزیابیهای بینقص، پایهگذار درمان موفق
تشخیص زودهنگام و دقیق کمشنوایی در ماههای اول زندگی نوزاد، میتواند مسیر آینده، توانایی صحبت کردن و یادگیری او را به طور کامل تغییر دهد. این تستها هیچگونه اشعه، خطر یا دردی ندارند و در محیطی کاملاً آرام و آکوستیک انجام میشوند.
ما در دپارتمان ارزیابیهای الکتروفیزیولوژیک کلینیک نوشنوا، با بهرهگیری از جدیدترین و پیشرفتهترین سیستمهای ثبتABR و ASSR در دنیا، در کنار شما و کودک دلبندتان هستیم تا دقیقترین نتایج بالینی را استخراج کنیم.
برای دریافت مشاوره پیش از تست، آگاهی از شرایط آمادهسازی کودک (برای خواب طبیعی) و رزرو نوبت، با کارشناسان پذیرش کلینیک نوشنوا در ارتباط باشید.



